انجمن مخاطره شناسی ایران مدیریت مخاطرات محیطی 2423-415X 12 4 2026 05 15 Annual Economic Flood Risk Assessment in the Golestan Province برآورد خطرپذیری اقتصادی سیلاب در استان گلستان 333 349 107161 10.22059/jhsci.2026.412234.926 FA سارا معلمی گرجی گروه جغرافیای طبیعی، دانشکدۀ جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران، ایران سید موسی حسینی گروه جغرافیای طبیعی، دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران، ایران مجتبی یمانی گروه جغرافیای طبیعی، دانشکدۀ جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران، ایران مهرنوش قدیمی گروه جغرافیای طبیعی، دانشکدۀ جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران، ایران Journal Article 2026 03 13 <strong>Objective:</strong> Expected Annual Damage (EAD) is a quantitative indicator widely used to assess flood risk and support flood management planning, land-use development, and safety enhancement in at-risk areas. Golestan Province, located in northern Iran, experiences recurrent flood events that result in significant economic losses. The objective of this study is to estimate EAD at the county level across Golestan Province. <strong>Method:</strong> To achieve this, historical flood data—including recorded economic damages and peak instantaneous discharge—were collected for the period from the 1989–1990 to the 2023–2024 water years. Return periods were estimated and frequency analysis of peak discharges was performed using EasyFit software. EAD values were then calculated by integrating the damage–probability curve for each county. <strong>Results:</strong> The results indicate that among the counties of Golestan Province, Galikesh County has the highest expected annual flood damage (8,553 million IRR), while Bandar Torkaman County has the lowest (251 million IRR). <strong>Conclutions:</strong> Further analysis shows that land-use change from forest to agriculture on steep slopes, along with the concentration of urban and rural settlements at sub-basin outlets, are key factors contributing to higher flood damages in Galikesh and Maraveh Tappeh compared to other counties. The findings of this study can support managerial decision-making, prioritization of risk-reduction investments, and the development of effective strategies to mitigate the economic impacts of flooding. برآورد خسارت مورد انتظار سالیانۀ سیلاب (Expected Annual Damage: EAD) یکی از شاخص‌های کمّی مؤثر برای سنجش ریسک این مخاطره است که می‌تواند در برنامه‌ریزی مدیریت سیلاب، توسعۀ سرزمین و ارتقای ایمنی مناطق در معرض خطر استفاده شود. استان گلستان یکی از استان‌های شمالی ایران است که به‌طور مستمر با مخاطرۀ سیلاب و خسارات اقتصادی ناشی از آن مواجه است. هدف این پژوهش، برآورد میزان EAD به تفکیک شهرستان‌های استان گلستان است. بدین منظور، از داده‌های تاریخی سیلاب شامل خسارات ثبت‌شده و دبی حداکثر لحظه‌ای طی دورۀ آماری سال آبی 1370-1369 تا ۱۴۰3-۱۴۰2 استفاده شد. پس از برآورد دورۀ بازگشت و انجام تحلیل فراوانی دبی‌های حداکثر لحظه‌ای با استفاده از نرم‌افزار  EasyFit، میزان EAD از طریق انتگرال‌گیری از منحنی خسارت -احتمال برای هر شهرستان محاسبه شد. نتایج نشان داد که در میان شهرستان‌های استان گلستان، شهرستان گالیکش با خسارت مورد انتظار سالیانۀ ۸۵۵۳ میلیون ریال بیشترین و شهرستان بندر ترکمن با ۲۵۱ میلیون ریال کمترین مقدار EAD را به خود اختصاص داده‌اند. بررسی عوامل مؤثر نشان داد که تغییر کاربری اراضی جنگلی به کشاورزی در مناطق شیبدار و تمرکز سکونتگاه‌های شهری و روستایی در خروجی زیرحوضه‌ها از مهم‌ترین عوامل افزایش خسارت در شهرستان‌های گالیکش و مراوه‌تپه نسبت به شهرستان‌های دیگر بوده است. یافته‌های این پژوهش می‌تواند در تصمیم‌گیری‌های مدیریتی، اولویت‌بندی سرمایه‌گذاری‌های کاهش خطر و تدوین راهکارهای اجرایی برای کاهش پیامدهای اقتصادی سیلاب استفاده شود. https://jhsci.ut.ac.ir/article_107161_75fb35ea1b9e4cfe207fb2e9803f4391.pdf