انجمن مخاطره شناسی ایران مدیریت مخاطرات محیطی 2423-415X 13 2 2026 09 21 The Necessity of Security During Earthquakes, An Analysis of Post-Earthquake Crime Prevention Strategies (Case Study: Tehran City) ضرورت وجود امنیت درحین زمین‌لرزه، تحلیل راهبردهای پیشگیرانۀ جرم‌خیزی بعد از رخداد زمین لرزه (مطالعۀ موردی :‌شهر تهران) 147 162 109061 10.22059/jhsci.2026.417073.946 FA ابوالفضل بالی لاشک گروه ژئوفیزیک، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران 0009-0000-8481-464X آرزو درستیان گروه ژئوفیزیک، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران 0000-0002-2106-7752 مهدی زارع پژوهشگاه بین‌المللی زلزله‌شناسی و مهندسی زلزله، تهران، ایران 0000-0002-2106-7752 الهام بوستان گروه زمین‌شناسی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، البرز، ایران 0000-0002-2777-4941 عارف بالی لاشک پژوهشکدۀ الکترونیک و مهندسی کامپیوتر، دانشگاه صنعتی مالک اشتر، تهران، ایران 0000-0002-5377-5649 Journal Article 2026 06 22 Tehran, Iran’s most densely populated metropolis, is located within the Alpine–Himalayan seismic belt and is exposed to significant earthquake risk. Paleoseismological investigations of active faults in and around Tehran and the southern Central Alborz—including the North Tehran, Taleghan, Mosha, Kahrizak, Robat Karim, Pishva, and young Pardisan faults—have identified several potential seismic gaps. Together with evidence from seismic-intensity data based on the Modified Mercalli Intensity (MMI) scale and strong-ground-motion observations, these findings suggest the potential occurrence of earthquakes with magnitudes of M ≥ 5, warranting their consideration in seismic-risk prioritization. Accordingly, seismic gaps in the Tehran region may represent potential sources of future significant earthquakes. Beyond their physical consequences, earthquakes may also generate secondary social and security challenges. Evidence from national and international disasters indicates that post-disaster conditions can increase the risk of theft, looting, and other antisocial behaviors, particularly where social and economic vulnerabilities are pronounced. Such conditions may substantially increase demands on police, emergency responders, and urban crisis-management systems. This study adopts a mixed-method approach integrating geological, geophysical, temporal, and social analyses. First, areas characterized by prolonged seismic quiescence were identified within the Tehran region. Subsequently, drawing on social studies and evidence from previous disasters, particularly the Bam earthquake, potential post-earthquake crime scenarios were examined, and preventive strategies were developed with emphasis on urban design, strategic deployment of security resources, and public preparedness and education. The findings indicate that seismic gaps should be considered not only in earthquake-hazard assessment and risk management but also as important spatial inputs for pre-disaster security planning. Integrating seismic hazard, physical vulnerability, and social vulnerability can support the identification of compound-risk areas and contribute to improved post-earthquake resilience and security management in Tehran. تهران، پرجمعیت‌ترین کلانشهر ایران است. این شهر در کمربند لرزه‌خیزی آلپ– هیمالیا واقع شده است و در معرض خطر زمین‌لرزه‌های بزرگ قرار دارد. لرزه سنجی گسل‌های شمال تهران، طالقان، مشا، کهریزک، رباط‌کریم، پیشوا و پردیسان، و جنوب البرز مرکزی نشان می دهد که توجه به این گسلها ضروری است. (بالی‌لاشک و همکاران، ۲۰۲۵). این یافته‌ها، همراه با شواهد شدت لرزه‌ای و سابقۀ تاریخی زمین‌لرزه‌ها، ضرورت توجه به این پهنه‌ها را در برنامه‌ریزی خطر شهری آشکار می‌سازد. از سوی دیگر، تجارب داخلی و جهانی نشان می‌دهد که زلزله می‌تواند در کنار خسارات کالبدی، زمینه‌ساز برخی جرایم و رفتارهای ضداجتماعی از جمله سرقت و غارت شود و فشار مضاعفی بر نظام امداد و امنیت شهری وارد آورد. پژوهش حاضر با رویکرد ترکیبی و با تلفیق داده‌های زمین‌شناختی، ژئوفیزیکی و اجتماعی، ابتدا پهنه‌های نبود لرزه ای را در محدودۀ تهران شناسایی و سپس با اتکا به پژوهش‌های اجتماعی و تجارب پیشین، به‌ویژه زلزلۀ بم، سناریوهای احتمالی جرم‌خیزی پس از زلزله را تحلیل کرده است. در ادامه، راهکارهای پیشگیرانه با تأکید بر طراحی شهری، استقرار مناسب منابع امنیتی و آموزش و مشارکت عمومی ارائه شده است. نتایج نشان می‌دهد که نبودهای لرزه‌ای را می‌توان فراتر از شاخصی برای ارزیابی خطر زلزله، به‌منزلۀ مؤلفه‌ای مهم در برنامه‌ریزی پیشگیرانۀ امنیت شهری نیز به کار گرفت. تلفیق پهنه‌بندی لرزه‌ای با آسیب‌پذیری کالبدی و اجتماعی می‌تواند به شناسایی کانون‌های بالقوۀ خطر مرکب و ارتقای تاب‌آوری تهران در دورۀ پس از زلزله کمک کند. https://jhsci.ut.ac.ir/article_109061_ddd03cc4c91597a8f687b057556d062c.pdf