انجمن مخاطره شناسی ایرانمدیریت مخاطرات محیطی2423-415X13220260828Evaluation of Residential Waste Disposal Sites: From Planning to Practice (Case Study: Saqqez County)ارزیابی محل دفن پسماندهای منطقۀ مسکونی از برنامه‌ریزی تا عمل(مطالعۀ موردی: شهرستان سقز)9511210896110.22059/jhsci.2026.415280.939FAمهرنوشقدیمیگروه جغرافیای طبیعی، دانشکدۀ جغرافیا، دانشگاه تهران، ایران0000-0002-3700-9506عباسدرخشانگروه جغرافیای طبیعی، دانشکدۀ جغرافیا، دانشگاه تهران، ایرانکامیارامامیگروه جغرافیای طبیعی، دانشکدۀ جغرافیا، دانشگاه تهران، ایرانمحمدعلیکیانیگروه جغرافیای سیاسی، دانشکدۀ جغرافیا، دانشگاه تهران، ایران0009-0009-5143-8778Journal Article20260626Objective: Given the high vulnerability of aquifers and the pronounced geological heterogeneity of karst environments, optimal waste management in such regions represents one of the most challenging areas of environmental planning. This study aimed to identify suitable landfill sites in the karst terrain of Saqqez County using an integrated Geographic Information System (GIS) and PIPRECIA multi-criteria decision-making approach.
Materials and Methods: A total of thirteen influential criteria, encompassing geomorphological, hydrogeological, geological, and anthropogenic factors, were identified and standardized using fuzzy membership functions to ensure comparability. Criterion weighting was performed using the PIPRECIA method, which minimizes cognitive bias and reduces the complexity of pairwise comparisons while yielding stable and reliable weights. The resulting weighted layers were integrated within a GIS environment using a Weighted Overlay approach. Model validation was conducted using 30 independent ground control points collected via GPS.
Results: The weighting analysis indicated that karst development (0.1693), lithology (0.1210), and distance from faults (0.0923) exert the greatest influence on landfill suitability, highlighting the dominant role of subsurface structural controls in environmental vulnerability. The final suitability map revealed that highly suitable and suitable zones collectively cover 761 hectares (17.2%), while moderately suitable areas account for 475 hectares (10.7%). In contrast, unsuitable and highly unsuitable zones dominate the study area, covering 3,190 hectares (72.1%).
Conclusion: The proposed approach provides a robust decision-support tool for reducing uncertainty in karst terrains of Iran.The findings demonstrate that landfill siting in Saqqez without adequate consideration of seismotectonic conditions, karstification processes, and hydrogeological characteristics may result in rapid and irreversible contamination of aquifers.هدف: مدیریت بهینۀ پسماند در نواحی کارستی به‌دلیل آسیب‌پذیری زیاد آبخوان‌ها، ناهمگنی شدید زمین‌شناسی و افزایش حساسیت این محیط‌ها به مخاطرات طبیعی و انسان‌زاد، یکی از چالش‌برانگیزترین حوزه‌های برنامه‌ریزی محیط زیست محسوب می‌شود. بر این اساس، این پژوهش با هدف شناسایی پهنه‌های مناسب دفن پسماند در محیط کارستی شهرستان سقز و با استفاده از رویکرد تلفیقی GIS و مدل تصمیم‌گیری چندمعیارۀ پیرشیا[1] انجام گرفت.
مواد و روش‌ها: برای ارزیابی جامع محیط، سیزده معیار اثرگذار شامل پارامترهای ژئومورفولوژیک، هیدروژئولوژیک، زمین‌شناسی و انسانی استخراج و با استفاده از توابع عضویت فازی استانداردسازی شدند. به‌منظور وزن‌دهی، مدل پپرشیا به کار گرفته شد که با کاهش خطای شناختی و ساده‌سازی مقایسه‌های زوجی، وزن‌های معتبر و پایدار ارائه می‌دهد. در نهایت لایه‌های وزن‌دارشده در محیط GIS با روش همپوشانی وزنی[2] تلفیق شدند. به‌منظور اعتبارسنجی نقشۀ نهایی، تعداد ۳۰ نقطۀ کنترل زمینی مستقل با استفاده از GPS برداشت و سپس ماتریس درهم‌ریختگی تشکیل شد.
نتایج: نتایج وزن‌دهی نشان داد که توسعۀ کارست (1693/0)، لیتولوژی (1210/0) و فاصله از گسلها (0923/0) بیشترین سهم را در تعیین ایمنی دفن پسماند دارند؛ امری که نقش سلطه‌گرانۀ فرایندهای زیرسطحی و ساختاری را در آسیب‌پذیری منطقه تأیید می‌کند. نقشۀ نهایی تناسب دفن پسماند نشان داد که پهنه‌های بسیار مناسب و مناسب در مجموع ۷۶۱ هکتار (معادل 2/17 درصد) و پهنۀ با تناسب متوسط ۴۷۵ هکتار (7/10 درصد) را به خود اختصاص دادند و در مقابل، مجموع پهنه‌های نامناسب و بسیار نامناسب با ۳۱۹۰ هکتار (معادل 1/72 درصد)، وسیع‌ترین طبقات را تشکیل می‌دهند.
نتیجه‌گیری: چارچوب تلفیقی GIS–PIPRECIA ارائه‌شده نشان می‌دهد که استقرار محل دفن پسماند در سقز، بدون پایش دقیق شرایط لرزه‌زمین‌ساختی، کارست‌زایی و ویژگی‌های هیدروژئولوژیکی، با خطر آلودگی سریع و جبران‌ناپذیر آبخوان‌ها همراه است. پیشنهاد می‌شود که در پژوهش‌های آتی، با تلفیق داده‌های پایش کیفی آب‌های زیرزمینی و مدل‌های پیش‌بینی انتقال آلاینده، پایداری بلندمدت مکان‌های پیشنهادی دفن پسماند ارزیابی شود. این رویکرد نه‌تنها ابزاری کارآمد برای کاهش خطا و عدم قطعیت در تصمیم‌گیری‌های مکانی در مناطق کارستی ایران است، بلکه به‌عنوان مدلی تعمیم‌پذیر، می‌تواند مبنایی علمی برای تدوین سیاست‌های مکان‌یابی دفن پسماند در بقیۀ نواحی کارستی و مناطق دارای ویژگی‌های زمین‌شناسی، ژئومورفولوژیکی و هیدروژئولوژیکی مشابه فراهم سازد.https://jhsci.ut.ac.ir/article_108961_024d8fb669fc9b7e82092338f3e0d015.pdfانجمن مخاطره شناسی ایرانمدیریت مخاطرات محیطی2423-415X13220260911Comparison of Visual and Object-Based Automated Methods for Floodplain Mapping: A Case Study of the Karganrud Watershed, Taleshمقایسۀ روش‌های بصری و خودکار مبتنی بر شیء در شناسایی پهنه‌های سیلابی (مطالعۀ موردی: حوضۀ آبریز کرگانرود، تالش)11312810896210.22059/jhsci.2026.418153.948FAلیلاابراهیمی جمنانیاستادیار گروه جغرافیا، واحد چالوس، دانشگاه آزاد اسلامی، چالوس ایرانمریمایلانلودانشیار، گروه جغرافیا، واحد ماهشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، ماهشهر، ایران0000-0001-7571-8808Journal Article20260708Objective: Accurate floodplain mapping using remote sensing data plays a vital role in crisis management, damage reduction, and effective planning for natural hazards. The present study was conducted to compare the performance of a visual threshold-based approach using the Normalized Difference Vegetation Index (NDVI) and an automated Object-Based Image Analysis (OBIA) approach for floodplain extraction in the Karganrud Watershed, Talesh County.
Methods: Sentinel-2 imagery acquired during the September 2020 flood event was used in this study. In the visual approach, floodplain areas were extracted through visual image interpretation and analysis of spectral indices. In the automated approach, the image was first segmented into homogeneous objects and then classified based on spectral, textural, geometric, and spatial features. To evaluate the results, 194 reference points, including 100 flood points and 94 non-flood points, were used, and the performance of the two methods was compared using evaluation metrics such as Overall Accuracy (OA) and the Kappa coefficient.
Results: The results showed that although the NDVI-based method successfully identified a large proportion of flood-affected areas, it overestimated the flood extent due to its reliance on a single spectral index. The extracted flood area was 540.81 km², with an Overall Accuracy of 49.5%, a Kappa coefficient of −0.041, a Precision of 50.5%, a Recall of 96.0%, and an F1-score of 66.2%. In contrast, the OBIA approach, by integrating spectral, textural, geometric, and spatial features, extracted a flood area of 240.26 km² and achieved an Overall Accuracy of 93.3%, a Kappa coefficient of 0.866, a Precision of 90.7%, a Recall of 97.0%, and an F1-score of 93.7%, demonstrating substantially better performance than the NDVI-based method.
Conclusion: Comparison of the results indicated that the OBIA approach, by reducing classification errors caused by spectral similarity, providing more accurate delineation of floodplains, and substantially improving the evaluation metrics, outperformed the visual NDVI-based approach in floodplain extraction. Therefore, the use of Object-Based Image Analysis combined with the Random Forest algorithm can be recommended as an effective approach for producing accurate flood maps and supporting flood risk management and damage reduction planning in similar watershed areas.هدف: شناسایی دقیق پهنه‌های سیلابی با استفاده از داده‌های سنجش از دور، نقش مهمی در مدیریت بحران، کاهش خسارات و برنامه‌ریزی کارآمد مخاطرات طبیعی دارد. پژوهش حاضر با هدف مقایسۀ عملکرد روش بصری مبتنی بر آستانه‌گذاری شاخص تفاضل نرمال‌شدۀ پوشش گیاهی (NDVI) و روش خودکار تحلیل تصویر مبتنی بر شیء (OBIA) در استخراج پهنه‌های سیلابی حوضۀ آبریز کرگانرود شهرستان تالش انجام گرفت.
روش پژوهش: در این پژوهش از تصاویر Sentinel-2 مربوط به رخداد سیلاب شهریور ۱۳۹۹ استفاده شد. در روش بصری، پهنه‌های سیلابی از طریق تفسیر چشمی تصویر و بررسی شاخص‌های طیفی استخراج شدند. در روش خودکار، تصویر پس از بخش‌بندی به اشیای همگن، بر اساس ویژگی‌های طیفی، بافتی، هندسی و مکانی طبقه‌بندی شد. برای ارزیابی نتایج، از ۱۹۳ نقطۀ مرجع شامل ۱۰۰ نقطۀ سیلابی و ۹4 نقطۀ غیرسیلابی استفاده و عملکرد دو روش با شاخص‌هایی مانند دقت کلی و ضریب کاپا مقایسه شد.
یافته‌ها: نتایج نشان داد روش NDVI با وجود شناسایی بخش عمدۀ مناطق سیلابی، به‌دلیل اتکا به یک شاخص طیفی، پهنۀ سیلابی را بیش‌برآورد کرد؛ به‌طوری که مساحت استخراج‌شده برابر با ۵۴۰٫۸۱ کیلومتر مربع، دقت کلی 5/49 درصد، ضریب کاپا 041/0-، Precision ۵۰٫۵ درصد،Recall ۹۶ درصد و F1-score 2/66 درصد به دست آمد. در مقابل، روش OBIA با تلفیق ویژگی‌های طیفی، بافتی، هندسی و مکانی، مساحت سیلابی 26/240 کیلومتر مربع را استخراج کرد و با دستیابی به دقت کلی 3/93 درصد، ضریب کاپا 866/0، Precision 7/90 درصد، Recall ۹۷ درصد و F1-score 7/93 درصد، عملکرد بهتری نسبت به روش NDVI نشان داد.
نتیجه‌گیری: مقایسۀ نتایج نشان داد که روش OBIA با کاهش خطاهای ناشی از شباهت طیفی، تفکیک دقیق‌تر پهنه‌های سیلابی و افزایش چشمگیر شاخص‌های ارزیابی، نسبت به روش بصری مبتنی بر NDVI کارایی بیشتری در استخراج پهنه‌های سیلابی دارد. بنابراین استفاده از تحلیل تصویر مبتنی بر شیء همراه با الگوریتم جنگل تصادفی می‌تواند به‌عنوان رویکردی مؤثر برای تهیۀ نقشه‌های دقیق سیلاب و پشتیبانی از مدیریت خطر و برنامه‌ریزی کاهش خسارات در حوضه‌های آبریز مشابه پیشنهاد شود.https://jhsci.ut.ac.ir/article_108962_0aaabf80a8a83401b1ac31a4d793dd1b.pdfانجمن مخاطره شناسی ایرانمدیریت مخاطرات محیطی2423-415X13220260622Conceptual Modeling of Iranshahr Thought in Ferdowsi’s Shahnameh to Explain Responses to Natural and Human-Induced Hazardsالگوسازی مفهومی اندیشۀ ایرانشهری در شاهنامۀ فردوسی برای تبیین مواجهه با مخاطرات طبیعی و انسانی12914610896310.22059/jhsci.2026.414970.953FAعلیرضااستواری دیلمانیدانشجوی دکتری رشتۀ زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایرانابراهیمواشقانی فراهانیدانشیار، رشتۀ زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایرانمحمدرضاحاتمیاستاد، رشتۀ علوم سیاسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایرانامیرحسینماحوزیاستادیار، رشتۀ زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایرانفاطمهمعین الدینیدانشیار، رشتۀ زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایرانJournal Article20260626Objective: This study aims to develop a conceptual model of Iranshahr thought in Ferdowsi’s Shahnameh to explain responses to natural and human-induced hazards. The research problem concerns identifying and formulating manifestations of this thought in narratives in which a threat or disruption to biological, territorial, social, or political order occurs and a response to it is undertaken. The study seeks to explain the patterns derived from these narratives across three domains: physical-territorial, cultural-social, and mythical-symbolic.Method: This study employs a descriptive-analytical approach based on library research. The research corpus consists of narratives from Ferdowsi’s Shahnameh selected on the basis of the presence of a threatening event, a response to that event, and sufficient textual evidence for conceptual analysis. The data derived from the analysis of the narratives were organized, according to their dominant dimensions, into three analytical domains: physical-territorial, cultural-social, and mythical-symbolic. These three domains are analytical tools used in the present study as interpretive categories, while contemporary concepts of hazard management serve solely an interpretive function.Findings: The analysis of the narratives shows that responses to hazards in the Shahnameh are represented across three interconnected domains. In the physical-territorial domain, the creation and organization of infrastructures and living spaces, such as the Vara of Jam/Yima, the Band-e Shushtar, and Siyavashgerd, serve protective and material-reconstructive functions. In the cultural-social domain, justice, the remission of taxes, the opening of granaries, and the distribution of resources during Pirouz’s seven-year drought, as well as Kaveh’s resistance to Zahhak’s tyranny, contribute to maintaining social cohesion and preventing social collapse. In the mythical-symbolic domain, the divine Farr, the assistance of the Simorgh, and Rostam’s Seven Labors provide semantic, psychological, and identity-based resources for confronting threats. These domains are interconnected within an interactive and synergistic model.Conclusions: Based on the findings, the conceptual model developed in this study indicates that responses to hazards in the Shahnameh can be understood through the relationship among the three domains of physical-territorial, cultural-social, and mythical-symbolic dimensions. Within this model, wisdom and prudence, justice and social cohesion, and the Farr and other semantic and identity-based resources strengthen the capacity to confront and recover from hazards. From this perspective, hazard management is not reduced to merely technical or political action; rather, it constitutes a process of preserving or restoring order across material, social, and semantic domains. This formulation can provide a conceptual basis for rethinking resilience and hazard management in contemporary Iran.هدف: پژوهش حاضر با هدف الگوسازی مفهومی اندیشۀ ایرانشهری در شاهنامۀ فردوسی برای تبیین نحوۀ مواجهه با مخاطرات طبیعی و انسانی انجام شده است. مسئلۀ پژوهش، شناسایی و صورت‌بندی نمودهای این اندیشه در روایت‌هایی است که در آنها تهدید یا اختلالی در نظم زیستی، سرزمینی، اجتماعی یا سیاسی رخ می‌دهد و کنشی برای مواجهه با آن شکل می‌گیرد. پژوهش می‌کوشد الگوهای برخاسته از این روایت‌ها را در سه ساحت کالبدی- سرزمینی، فرهنگی- اجتماعی و اسطوره‌ای- نمادین تبیین کند.روش پژوهش: روش این پژوهش، توصیفی- تحلیلی و مبتنی بر مطالعۀ کتابخانه‌ای است. پیکرۀ پژوهش را روایت‌هایی از شاهنامۀ فردوسی تشکیل می‌دهند که بر پایۀ وجود رخدادی تهدیدزا، کنش مواجهه با آن و شواهد متنی کافی برای تحلیل مفهومی انتخاب شده‌اند. داده‌های حاصل از تحلیل روایت‌ها، با توجه به وجه غالب آنها، در سه ساحت تحلیلیِ کالبدی- سرزمینی، فرهنگی- اجتماعی و اسطوره‌ای- نمادین سامان یافته‌اند. این سه ساحت، ابزار تحلیلی پژوهش‌اند و به‌منزلۀ مقولات تحلیلی به‌کار رفته‌اند و مفاهیم معاصر مدیریت مخاطرات صرفاً جنبۀ تفسیری دارند.یافته‌ها: تحلیل روایت‌ها نشان داد که مواجهه با مخاطرات در شاهنامه در سه ساحت به‌هم‌پیوسته بازنمایی می‌شود. در ساحت کالبدی- سرزمینی، ایجاد و ساماندهی زیرساخت‌ها و فضاهای زیستی، مانند ورِ جمکرد، بند شوشتر و سیاوشگرد، کارکرد حفاظتی و بازسازی‌کنندۀ مادی دارند. در ساحت فرهنگی- اجتماعی، دادگری، بخشودن خراج، گشودن انبارها و توزیع منابع در هنگام خشکسالی هفت‌ساله در دورۀ پیروز و نیز مقاومت کاوه در برابر بیداد ضحاک، به حفظ انسجام و جلوگیری از فروپاشی اجتماعی می‌انجامد. در ساحت اسطوره‌ای- نمادین نیز فرّۀ ایزدی، یاری سیمرغ و هفت‌خان رستم، پشتوانۀ معنایی، روانی و هویتی مواجهه با تهدید را فراهم می‌کنند. این ساحت‌ها در الگویی تعاملی و هم‌افزا به یکدیگر پیوند می‌یابند.نتیجه‌گیری: بر اساس یافته‌ها، الگوی مفهومی پژوهش نشان می‌دهد که مواجهه با مخاطره در شاهنامه را می‌توان در پیوند میان سه مؤلفۀ کالبدی- سرزمینی، فرهنگی- اجتماعی و اسطوره‌ای- نمادین فهم کرد؛ الگویی که در آن خرد و تدبیر، داد و انسجام اجتماعی، و فرّه و منابع معنایی و هویتی، ظرفیت مواجهه و بازسازی را تقویت می‌کنند. از این منظر، مدیریت مخاطره صرفاً به اقدام فنی یا سیاسی فروکاسته نمی‌شود، بلکه فرایندی برای حفظ یا بازگرداندن نظم در ساحت‌های مادی، اجتماعی و معنایی است. این صورت‌بندی می‌تواند مبنایی مفهومی برای بازاندیشی در مسئلۀ تاب‌آوری و مدیریت مخاطرات در ایران معاصر باشد.https://jhsci.ut.ac.ir/article_108963_aedff8f6f42e3b3e64e85349d37993dc.pdfانجمن مخاطره شناسی ایرانمدیریت مخاطرات محیطی2423-415X13220260921The Necessity of Security During Earthquakes, An Analysis of Post-Earthquake Crime Prevention Strategies (Case Study: Tehran City)ضرورت وجود امنیت درحین زمین‌لرزه، تحلیل راهبردهای پیشگیرانۀ جرم‌خیزی بعد از رخداد زمین لرزه (مطالعۀ موردی :شهر تهران)14716210906110.22059/jhsci.2026.417073.946FAابوالفضلبالی لاشکگروه ژئوفیزیک، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران0009-0000-8481-464Xآرزودرستیانگروه ژئوفیزیک، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران0000-0002-2106-7752مهدیزارعپژوهشگاه بین‌المللی زلزله‌شناسی و مهندسی زلزله، تهران، ایران0000-0002-2106-7752الهامبوستانگروه زمین‌شناسی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، البرز، ایران0000-0002-2777-4941عارفبالی لاشکپژوهشکدۀ الکترونیک و مهندسی کامپیوتر، دانشگاه صنعتی مالک اشتر، تهران، ایران0000-0002-5377-5649Journal Article20260622Tehran, Iran’s most densely populated metropolis, is located within the Alpine–Himalayan seismic belt and is exposed to significant earthquake risk. Paleoseismological investigations of active faults in and around Tehran and the southern Central Alborz—including the North Tehran, Taleghan, Mosha, Kahrizak, Robat Karim, Pishva, and young Pardisan faults—have identified several potential seismic gaps. Together with evidence from seismic-intensity data based on the Modified Mercalli Intensity (MMI) scale and strong-ground-motion observations, these findings suggest the potential occurrence of earthquakes with magnitudes of M ≥ 5, warranting their consideration in seismic-risk prioritization. Accordingly, seismic gaps in the Tehran region may represent potential sources of future significant earthquakes. Beyond their physical consequences, earthquakes may also generate secondary social and security challenges. Evidence from national and international disasters indicates that post-disaster conditions can increase the risk of theft, looting, and other antisocial behaviors, particularly where social and economic vulnerabilities are pronounced. Such conditions may substantially increase demands on police, emergency responders, and urban crisis-management systems. This study adopts a mixed-method approach integrating geological, geophysical, temporal, and social analyses. First, areas characterized by prolonged seismic quiescence were identified within the Tehran region. Subsequently, drawing on social studies and evidence from previous disasters, particularly the Bam earthquake, potential post-earthquake crime scenarios were examined, and preventive strategies were developed with emphasis on urban design, strategic deployment of security resources, and public preparedness and education. The findings indicate that seismic gaps should be considered not only in earthquake-hazard assessment and risk management but also as important spatial inputs for pre-disaster security planning. Integrating seismic hazard, physical vulnerability, and social vulnerability can support the identification of compound-risk areas and contribute to improved post-earthquake resilience and security management in Tehran.تهران، پرجمعیت‌ترین کلانشهر ایران است. این شهر در کمربند لرزه‌خیزی آلپ– هیمالیا واقع شده است و در معرض خطر زمین‌لرزه‌های بزرگ قرار دارد. لرزه سنجی گسل‌های شمال تهران، طالقان، مشا، کهریزک، رباط‌کریم، پیشوا و پردیسان، و جنوب البرز مرکزی نشان می دهد که توجه به این گسلها ضروری است. (بالی‌لاشک و همکاران، ۲۰۲۵). این یافته‌ها، همراه با شواهد شدت لرزه‌ای و سابقۀ تاریخی زمین‌لرزه‌ها، ضرورت توجه به این پهنه‌ها را در برنامه‌ریزی خطر شهری آشکار می‌سازد. از سوی دیگر، تجارب داخلی و جهانی نشان می‌دهد که زلزله می‌تواند در کنار خسارات کالبدی، زمینه‌ساز برخی جرایم و رفتارهای ضداجتماعی از جمله سرقت و غارت شود و فشار مضاعفی بر نظام امداد و امنیت شهری وارد آورد. پژوهش حاضر با رویکرد ترکیبی و با تلفیق داده‌های زمین‌شناختی، ژئوفیزیکی و اجتماعی، ابتدا پهنه‌های نبود لرزه ای را در محدودۀ تهران شناسایی و سپس با اتکا به پژوهش‌های اجتماعی و تجارب پیشین، به‌ویژه زلزلۀ بم، سناریوهای احتمالی جرم‌خیزی پس از زلزله را تحلیل کرده است. در ادامه، راهکارهای پیشگیرانه با تأکید بر طراحی شهری، استقرار مناسب منابع امنیتی و آموزش و مشارکت عمومی ارائه شده است. نتایج نشان می‌دهد که نبودهای لرزه‌ای را می‌توان فراتر از شاخصی برای ارزیابی خطر زلزله، به‌منزلۀ مؤلفه‌ای مهم در برنامه‌ریزی پیشگیرانۀ امنیت شهری نیز به کار گرفت. تلفیق پهنه‌بندی لرزه‌ای با آسیب‌پذیری کالبدی و اجتماعی می‌تواند به شناسایی کانون‌های بالقوۀ خطر مرکب و ارتقای تاب‌آوری تهران در دورۀ پس از زلزله کمک کند.https://jhsci.ut.ac.ir/article_109061_ddd03cc4c91597a8f687b057556d062c.pdf